Ogród Zoobotaniczny Toruń

Niespełna 4 hektary zieleni w sercu Torunia, zaledwie pół kilometra od Starego Miasta. Ogród Zoobotaniczny to miejsce, które łączy w sobie dwie funkcje – botaniczną i zoologiczną – i jest jedyną taką placówką w Polsce. To też najmniejsze zoo w kraju, ale akurat rozmiar nie przeszkadza mu być jednym z najchętniej odwiedzanych miejsc w mieście.

Ponad 200 lat historii sprawia, że spacer alejkami to nie tylko spotkanie ze zwierzętami, ale też z drzewami pamiętającymi czasy, gdy Toruń wyglądał zupełnie inaczej. 11 pomników przyrody, staw, zabytkowe budynki i klimat starego parku – wszystko to na niewielkiej powierzchni, gdzie w ciągu godziny-dwóch można obejść każdy zakątek.

Historia ogrodu – od prywatnej kolekcji do miejskiego zoo

Wszystko zaczęło się w 1797 roku, gdy posiadłość na Bydgoskim Przedmieściu kupił Johann Gottlieb Schultz, lekarz z pasją do botaniki. Stworzył tu prywatny ogród dendrologiczny, sprowadzając rośliny z różnych zakątków Europy. Budował mosty, śluzy, altany, postawił zegar słoneczny i ptaszarnię. Powstał romantyczny park w stylu XIX wieku – z alejkami, stawem i dworkiem.

Po śmierci Schultza w 1827 roku ogród przeszedł na własność Gimnazjum Królewskiego. Miał służyć edukacji, ale z czasem podupadł – szczególnie na przełomie XIX i XX wieku, gdy rozwijające się miasto zaczęło nacierać na Bydgoskie Przedmieście. Po I wojnie światowej część terenu zarosła dziko.

Dopiero lata 20. i 30. XX wieku przyniosły rewitalizację. A prawdziwa zmiana przyszła w połowie lat 60., gdy zaczęto sprowadzać zwierzęta. W 1965 roku ogród oficjalnie stał się też zoologicznym. Dla zwiedzających otwarto go w latach 70. Od 1993 roku otrzymuje dofinansowanie z budżetu miasta, co pozwoliło na dalszy rozwój.

W sierpniu 2007 roku toruński Ogród Zoobotaniczny został przyjęty do prestiżowego Europejskiego Stowarzyszenia Ogrodów Zoologicznych i Akwariów (EAZA). To potwierdzenie, że mimo niewielkich rozmiarów spełnia europejskie standardy.

Co można zobaczyć – zwierzęta i rośliny

Ogród zajmuje 3,81 hektara, ale na tym terenie mieszka około 50 gatunków zwierząt. Nie ma tu słoni ani żyraf, ale właśnie kameralna skala sprawia, że kontakt ze zwierzętami jest bliższy niż w dużych zoo.

Na wybiegach można spotkać między innymi niedźwiedzie himalajskie, rysie, żubry, muflony, lamy i alpaki. Są też surykatki, które zawsze przyciągają uwagę dzieci, pandki rude, leniuchowce dwupalczaste, jeżozwierze indyjskie, mundżaki chińskie czy kangury Bennetta. Nie brakuje małp – lemurów i innych gatunków.

Ptaszarnia to osobna atrakcja. Wchodząc do środka, od razu czuć wilgoć i ciepło tropikalnego klimatu. Szum kaskady, ptasie śpiewy przerywane krzykiem papug – atmosfera gęsta, egzotyczna. Można tu zobaczyć różne gatunki ptaków z ciepłych stron świata.

W herpetarium czekają gady i płazy – węże, legwany i inne gatunki, które nie każdy ma okazję oglądać z bliska.

Ale Ogród Zoobotaniczny to nie tylko zwierzęta. Botaniczna część jest równie ważna – prawie 500 drzew reprezentujących ponad 55 gatunków, 24 gatunki krzewów, byliny. Wśród nich 11 pomników przyrody – stare okazy, które rosną tu od dziesięcioleci. Morfologia terenu jest urozmaicona, jest staw, alejki wiją się między wybiegami i zielenią.

Mini zoo i plac zabaw dla najmłodszych

W latach 90. powstało Mini Zoo – miejsce, gdzie dzieci mogą bezpośrednio kontaktować się ze zwierzętami. Mieszkają tu kózki karłowate, owca czteroroga, kozy syryjskie i osioł domowy. Zwierzaki są oswojone i przyjazne, więc można je pogłaskać i nakarmić.

Na terenie ogrodu jest też plac zabaw z nawierzchnią amortyzującą. Piaskownica, bujaki, huśtawki, równoważnie, zjeżdżalnie, wiszący pomost, tor przeszkód i piramida z siatki linowej. Rodzice mogą odpocząć na ławce, dzieci mają gdzie się wyszaleć.

Można też skorzystać z przejażdżki na koniku – dodatkowa usługa, która cieszy się popularnością wśród najmłodszych.

Dla kogo jest Ogród Zoobotaniczny

Przede wszystkim dla rodzin z dziećmi. Niewielki teren sprawia, że maluchom nie nudzą się długie spacery, a atrakcji jest na tyle dużo, żeby spędzić tu 2-3 godziny. Mini zoo i plac zabaw to dodatkowe punkty, które sprawiają, że dzieci nie chcą stąd wychodzić.

Ale nie tylko. Miłośnicy przyrody docenią botaniczną część – stare drzewa, pomniki przyrody, układ przestrzenny ogrodu. To miejsce spokojne, zielone, idealne na krótki odpoczynek od miejskiego zgiełku. Lokalizacja w centrum sprawia, że można tu zajrzeć podczas zwiedzania Torunia, bez specjalnych planów i dalekich wyjazdów.

Osoby starsze też chętnie tu przychodzą – ławki, cieniste alejki, możliwość spokojnego spaceru. Ogród jest dostosowany do potrzeb osób niewidomych i słabowidzących (od 2016 roku), co nie jest standardem w tego typu miejscach.

Edukacja i wydarzenia

Ogród prowadzi działalność edukacyjną – organizuje lekcje dla szkół, wycieczki z przewodnikiem, warsztaty przyrodnicze. Kilka razy w roku odbywają się festyny rodzinne z różnymi atrakcjami.

W zabytkowym budynku „Generałówki” działa Galeria Sztuki Przyrodniczej, gdzie prezentowane są wystawy związane z przyrodą. Warto zajrzeć, jeśli akurat coś ciekawego jest wystawione.

Dla grup dziecięcych dostępne są przyjęcia urodzinowe – w programie poczęstunek, zabawy, konkursy, przejażdżki na konikach, karmienie zwierząt i wizyta w ptaszarni. Trwa około 2 godzin.

Rocznie Ogród Zoobotaniczny odwiedza około 100 tysięcy osób. W ostatnich latach liczba zwiedzających systematycznie rośnie.

Praktyczne informacje – ceny, godziny otwarcia, dojazd

Godziny otwarcia: Ogród jest czynny codziennie przez cały rok, włącznie z weekendami i świętami. Godziny zmieniają się w zależności od pory roku:

• maj-sierpień: 10:00-19:00
• 1-15 marca (sobota-niedziela): 10:00-17:00
• 16-31 marca, kwiecień, wrzesień, 1-15 października: 10:00-18:00
• 16 października-15 marca: 10:00-16:00

Ptaszarnia zamykana jest pół godziny wcześniej niż ogród. Kasa biletowa również zamykana jest pół godziny przed zamknięciem – później bilety można kupić w ptaszarni.

Ceny biletów: Bilet normalny kosztuje 20 zł (sezon letni), ulgowy to około połowa ceny. Dzieci poniżej 3 roku życia wchodzą za darmo. Dzieci do 10 lat mogą zwiedzać ogród tylko pod opieką dorosłych.

Dodatkowe usługi: przejażdżka na koniku (około 6 zł), oprowadzanie wycieczek (30 zł), przyjęcia urodzinowe (250 zł za 10 osób, każde kolejne dziecko 15 zł).

Jak dojechać: Ogród znajduje się przy ulicy Bydgoskiej 7, w dzielnicy Bydgoskie Przedmieście. To około kilometra od Starego Miasta – można dojść pieszo w niecałe 20 minut. Z centrum prowadzi ulica Szeroka, potem Chopina i Bydgoska.

Z dworca PKP to około 3 km – można dojść ulicą Kujawską, Aleją Jana Pawła II, przez Most im. Piłsudskiego, a potem Chopina i Bydgoską. Wygodniej tramwajem – przystanek „Ogród Zoobotaniczny” znajduje się tuż przy wejściu.

Ile czasu przeznaczyć: Na spokojne zwiedzenie wystarczy 2-3 godziny. Jeśli dzieci chcą pobawić się na placu zabaw i w Mini Zoo, warto zaplanować trochę więcej czasu. Teren jest niewielki, więc nie ma ryzyka, że się zmęczą długim chodzeniem.

Aplikacja mobilna: Dostępna jest aplikacja YourWay, którą można zeskanować przy kasie – ułatwia zwiedzanie i dostarcza dodatkowych informacji o zwierzętach i roślinach.